Hướng mở cho “nút thắt” phân luồng

Tuyển Sinh Thăng Long

New member
Xác minh
#1
Tháo gỡ phân luồng


Mới đây, Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội (LĐ-TB&XH) đã đề xuất Chính phủ Chương trình cao đẳng cho học sinh tốt nghiệp THCS (gọi tắt là chương trình đào tạo cao đẳng 9+). Đây được coi là giải pháp nhằm tăng cường tuyển sinh, nâng cao chất lượng đào tạo trình độ trung cấp đối với học sinh THCS, tạo cơ hội thuận lợi cho người học, đẩy mạnh định hướng phân luồng học sinh trong giáo dục phổ thông giai đoạn 2018 - 2025.


Kinh nghiệm từ các nước Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan (Trung Quốc) và một số nước phát triển khác cho thấy, chương trình 9+ thường thiết kế ba đến năm năm dành cho học sinh THCS rất thành công. Học sinh học ra trường có việc làm với thu nhập cao. Điển hình là mô hình Kosen, hệ thống các trường đào tạo kỹ thuật quốc lập tại Nhật Bản. Tại các trường này, học sinh được rèn nhiều kỹ năng và thực tập để thích nghi nhanh chóng với việc làm sau khi tốt nghiệp. Khoảng 99% số sinh viên tốt nghiệp từ các Trường Kosen tìm được việc làm và làm các công việc đúng chuyên ngành mình học.


Tại Việt Nam, giai đoạn 2012-2016, Bộ Công thương đã hợp tác với JICA đào tạo thí điểm theo mô hình Kosen tại một số trường thuộc Bộ: Cao đẳng Công thương Phúc Yên, Cao đẳng Công thương Huế, Cao đẳng Kỹ thuật Cao Thắng, Cao đẳng Công nghiệp Thực phẩm, Đại học Sao Đỏ, Đại học Điện lực, Đại học Công nghiệp Hà Nội.


Năm 2018, Kosen triển khai hợp tác với Bộ LĐ-TB&XH trên cơ sở thỏa thuận hợp tác cấp cao giữa Việt Nam và Nhật Bản. Hiện, Bộ đang dự kiến trình Chính phủ tổ chức đào tạo thí điểm theo mô hình Kosen; nếu được Thủ tướng chấp thuận, dự kiến năm 2019, người học sẽ có cơ hội lựa chọn các ngành, nghề học theo mô hình này để đa dạng các hình thức đào tạo.


Nhiều ưu đãi hỗ trợ phân luồng


Thứ trưởng LĐ-TB&XH Lê Quân cho biết, chương trình đào tạo 9+ được hiểu theo Luật Giáo dục nghề nghiệp và theo thông lệ quốc tế là học sinh học hết lớp 9 có quyền lựa chọn: học các lớp nghề ngắn hạn như chăm sóc sắc đẹp, nghề nấu ăn, làm bánh hay một số ngành nghề dịch vụ và tham gia thị trường lao động ngay tại các trung tâm dạy nghề. Những nghề này chỉ mất thời gian đào tạo từ sáu tháng đến một năm, sau đó các em được làm những công việc không nặng nhọc, độc hại và pháp luật cho phép lao động vị thành niên (16 đến 18 tuổi) tham gia những ngành nghề này. Lựa chọn thứ hai là các em sẽ tham gia học các chương trình 9+2, 9+3, 9+4, 9+5 theo đúng quy định tám bậc trình độ Quốc gia. Theo đó, từ một - hai năm, các em có thể lấy bằng trung cấp, một - hai năm sau lấy bằng cao đẳng. Sau khi tham gia thị trường lao động, các em có thể học lên đại học (ĐH) nếu muốn. Điều này có nghĩa sau khi tốt nghiệp lớp 9, ở tuổi 15 các em có quyền vào học sơ cấp, trung cấp hoặc cao đẳng.


Dù vậy, việc thực hiện mô hình 9+ cũng có một số khó khăn nhất định trong việc phân luồng và thay đổi nhận thức của xã hội. Mô hình phân luồng của Việt Nam ngược so Nhật Bản và nhiều nước trên thế giới. Những học sinh không đỗ được THPT hoặc ĐH mới nghĩ đến đi học nghề. Theo mục tiêu Chính phủ đặt ra, đến năm 2020, phân luồng sau THCS phải đạt 30% học sinh vào học các trường nghề nhưng hiện nay con số này mới chỉ đạt 15%. Cũng theo thống kê của Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT), năm 2017, có khoảng 30% số học sinh tốt nghiệp THPT nhưng không học ĐH. Điều này dẫn đến sự lãng phí nguồn lực xã hội.


Bộ LĐ-TB&XH đã đề ra các giải pháp để phân luồng người học bằng chính sách hấp dẫn như: Miễn học phí 100% cho học sinh tốt nghiệp THCS vào học trung cấp; miễn học phí trình độ trung cấp, cao đẳng cho các đối tượng chính sách xã hội, học theo chế độ cử tuyển, người học học các nghề khó tuyển sinh nhưng xã hội có nhu cầu, nghề đặc thù; chính sách nội trú cho người học là người dân tộc thiểu số, hộ nghèo, cận nghèo người khuyết tật, học sinh phổ thông dân tộc nội trú; hỗ trợ chi phí và vay vốn để đi làm việc ở nước ngoài...


Thời gian tới, Bộ LĐ-TB&XH sẽ tăng cường kiểm tra, giám sát hệ thống giáo dục nghề nghiệp để bảo đảm chất lượng, nghiêm cấm, buộc dừng các chương trình đào tạo kém; xây dựng các chương trình đào tạo thí điểm có chất lượng cao, gắn chặt với doanh nghiệp để sau khi tốt nghiệp, người học có công việc tốt, mức lương cao. “Chỉ có chất lượng tốt mới bảo đảm điều kiện thuận lợi cho các em ở lứa tuổi 15 và chỉ có chất lượng tốt mới giúp phân luồng tốt, thu hút được người học tham gia”, Thứ trưởng Lê Quân khẳng định.
>>Xem thêm: trường đào tạo nghề
 
Top